OPTİSYEN ADAYLARI İÇİN GENİŞ ANLATIMLI CAM ÇEŞİTLERİ

Bütün camların kendi aralarında çeşitleri vardır. Örneğin: Colormatik ( Renk Değiştiren Camlar) camların hem mineral hem de organik çeşitleri vardır. Aynı şekilde inceltilmiş camlarında hem mineral hemde organik olarak
üretilmektedir. Biz genel olarak size camların özellik olarak çeşitlerinden bahsedeceğiz.


Mineral Camlar: Hammadde olarak bildiğimiz cam özelliği taşırlar. Mineral camlar önceki yıllarda yaygın olarak kullanılan camlardır.
Özellikle yaşlı insanların çizilmediği için tercih ettiği camlardır. Kendi aralarında çeşitleri vardır.
Avantajları olduğu gibi dezavantajları da vardır. En önemli avantajları kolay kolay çizilmemesi ve yüksek numaralarda organik camlardan daha ince durmasıdır.
Çerçeveye montajından sonra -4.00 mineral bir cam aynı numaradaki organik bir camdan daha ince durur. Yalnız mineral camlar kırılma riski yüksek ve ağır camlardır.
Örneğin: +3.00 gibi bir numarayı ele alalım.
Çerçeveye uygun bir şekilde kesilen +3.00 mineral bir cam ile aynı çerçeveye uygun +3.00 organik cam incelenildiğinde ağırlık gerçekten hissedilir.

Organik Camlar: Son yıllarda yaygın bir şekilde kullanılan cam türüdür. Hammadde olarak plastiğe benzeyen camlardır. Kırılma riski düşük ve mineral camlara göre hafif camlardır. Mineral camlara göre çizilme riski daha fazladır ve kenar kalınlığı incelendiğinde mineral camlara göre kalın dururlar. Fakat bu kalınlık genellikle yüksek numaralarda hissedilecek kadar belli olur.
Kullanımı kolay ve rahattır. Organik camlar dikkatli kullanılır ve çizilmelere karşı korunursa oldukça uzun ömürlü olur ve memnun kalınır. 

Colormatik Camlar: Colormatik camlar güneşli ortamlarda rengi koyulaşabilen(kahverengi ve füme çeşitleri var) kapalı ortamlarda ise üzerinde %10'a yakın renk kalan camlardır. Yani güneşli ortamlarda cam koyu bir şekilde görünürken kapalı ortama geçildiğinde 3-5 dk arasında rengi açılacak ve orjinal haline dönecektir. Genellikle 35 yaş üstü insanların tercih ettiği camlardır.
Colormatik camlar güneşe karşı hassasiyeti olan, güneşli ortamlarda gözlerinde sulanma ve şikayeti olan kişilerde ortamı biraz koyulaştırdığı için çevreye rahat bakılmasını sağlar. Katarakt ameliyatı olmuş hastalarda bazı doktorlar tarafındanda önerilen camlardır. Yalnız gençlerde çok hoş durmadığı ve genç yaşta kullanılmaya başlanıldığında alışkanlık yapabilme olasılığına karşı tercih edilmez.

Mineral ve organik olarak üretilirler. Organik olanlar tercik edilmelidir. Fiyat olarak organik colormatik camlar, mineral colormatik camlara göre daha pahalı gibi görünebilir. Yalnız burada kırılma ve kullanım rahatlığı hesap edinildiğinde aslında organik colormatik camların daha hesaplı olduğunu görürüz. 
 

Antirefle Kaplamalı Camlar: Antirefle kaplama bütün cam çeşitlerinde uygulanabilir. Yani hangi cam çeşiti olursa olsun kaplamalı ve kaplamasız bir şekilde üretilebilirler.

Antirefle kaplamalı camlar ışığa karşı dirençli camlardır. Özellikle bilgisayar kullanan kişilere tavsiye edilmesi gereken bir camdır. Aslına bakarsanız bütün camlar antirefle tercih edilmelidir.Fakat günümüzde buna pek dikkat edilmiyor. Ayrıca antirefle kaplamalı camlar normal camlara göre daha zor çizilirler. Küçük yaştaki çocukların gözleri hassas olduğu için özellikle tavsiye edilmelidir.
Örnekleri biraz çoğaltmak gerekirse gece araç kullanan kişilerde karşıdan gelen aracın far etkisini kırdığı için, ışıklı ortamlarda bulunan kişilerin gözlerini diğer camlara göre dinlendirdiği için tercih sebebidir.
Yansımalara ve gece yolculuklarında net görüş sağlar. Antirefle kaplamalı camlar kullanılırken kesinlikle alkol ve aseton benzeri temizleyiciler kullanılmamalıdır.

İnceltilmiş Camlar: İnceltilmiş camlar bütün camlar için geçerlidir. Yani hem mineral hemde organik camlar için mevcuttur. Camlara sonradan inceltme işlemi uygulanmaz, bu işlem üretim esnasında gerçekleştirilir.

İnceltilmiş camlar üretiliş esnasında sıkıştırılarak üretilir yani bu durumda daha hafif olur diyemeyiz ama kırılmalara karşı daha dirençli olduğu kesindir.
Camlar %35 %40 %45 %60 %70 gibi farklı oranlarda inceltilebilirler. Bunun yanı sıra küçük numaralarda %25 net inceliği olan 1.56 indexli camlarda vardır. Genelde -2.00 numaralara kadar yeterli olabilen inceliktir.

İnceltmeden bahsederken bir konuyu iyi tespit etmeliyiz. İncelik bizim için hem kestiğimiz camın kenar inceliği hemde orta inceliği için önemlidir. Yani montaj için hazır halde kesilmiş bir camın kenarları kalın olması durumunda estetik bir görünümü olmayacaktır. Eksi (-) numaralarda kenar kalınlığı dikkate alınırken artı (+) değerli camlarda hem kenar hem de orta inceliği önemlidir.

Şimdi çerçevesiz bir model hayal edelim. Numaramız da sph değerli -5.00 olsun.

-5.00 gibi bir numara için 1.56 bir cam yeterli olmayacaktır. 1.56 bir cam -5.00 için estetik görünmeyecektir. %35 inceltilmiş bir camda -5.00 bir numara için yeterli değildir. Tercih edilmesi gereken inceltme en az %40 - %45 olmalıdır. Hatta %60 incelik tercih edilmelidir. İnceltme oranının yüksek olması kullanışına bir engel olmayacaktır. Aksine görünüş olarak oldukça hoş olacaktır.

Artı (+) değerli camlar için inceltme oranı farklı olan özel camlarda vardır. Aynı şekilde eksi (-) değerli camlar içinde böyledir.

Mesela ''A'' isminde ki üretici firmanın ''AA'' ismindeki camı sadece artı (+) değerleri kapsayabilir. Aynı şekilde:

            ''A'' isminde ki üretici  firmanın ''BB'' ismindeki camı sadece eksi (-) değerlerini kapsayabilir. Ama bunlar bizim ilk öğrenmemiz gereken cam bilgileri içinde olmamalıdır. 

Çap Küçültme:   Artı değerli camlarda uygulanan bir yöntemdir. Çap küçültme yöntemi küçük çerçevelerde uygulanır. Cam ebatı küçük olarak üretildiği için hem kenar kalınlığı hem de orta kalınlığı normale göre ince olur. Yakın gözlüklerinde çap küçültme uygundur. Yüksek numaraları camlarda çerçevenin küçük olması durumunda da olabilir.

Özel Boyama Camlar: Genellikle cam depolarında yapılan bir boyama işlemidir. Organik camlar için geçerlidir. Antirefle kaplamalı camlar boyanamaz, onlar cam üretim fabrikalarında boyandıktan sonra kaplanırlar.

Özel boyama katalogları vardır. Herhangi birinin beğenilmesi sonucunda beğenilen rengin kodu ve camın numarası ilgili yere bildirilir. Bu durumda ilgili yerler sizin istediğiniz numarada ki camları istediğiniz renge boyayarak size hazır bir şekilde getirirler. Bizde gerekli ayarları(ax) yaptıktan sonra çerçeveye montajını yaparız. 
İstisna durumlar dışında yedek gözlüklerde uygulanan bir yöntemdir. Kişinin numarası farketmez. Yedek gözlüğe boyama cam takılarak yazın rahatlıkla kullanılabilir. Ekonomik bir yöntem olduğu için numarası yüksek olupta güneş gözlüğü kullanamayan kişiler için yedek bir gözlükle güneş gözlüğü renginde boyama bir cam yapılabilir.
Ayrıca güneş gözlüğü camları içinde uygulanırlar. İstenilen renk ve boyama şekli ile güneş gözlüğününde camları değiştirilebilir.

Boyama camlar colormatik camlar gibi dışarda ve içerde farklı renklerde olmayacaklardır. Tek renk oldukları için genelde dışarıda kullanılırlar. Sağlık açısından çok sağlıklı olduğunu söyleyemeyiz. Sadece ortamı koyu gösterdiği için güneşli havalarda kısa süreli olarak kullanılabilir. Yazın siyah tshirt giymek ne kadar mantıksız ise herhangi süzme işlemi olmayan koyu renkteki bir camda o kadar mantıksızdır. Burada güneş gözlükleri ile karıştırılmamalı. Kaliteli ve sağlıklı güneş gözlüklerinin camı her zaman U.V ışınlarına karşı dirençli ve polarizedir. Yani sağlık açısından boyama camlar, güneş gözlüğü camları ile farklıdırlar.

Transitions Camlar: Teknolojinin ürettiği üzerinde renk kalmayan camladır. Colormatik camlardan farkı kapalı ortamlarda transitions camların üzerinde renk kalmaması ve %80 daha hızlı koyulaşıp renginin açılmasıdır. İçerde rengi şeffaf olup güneşli ortama çıkıldığında 1-2 dk. da koyu bir renge dönüşecektir. Aynı şekilde kapalı ortama geçildiğinde 1-2 dk gibi kısa bir sürede şeffaf bir renge geçecektir. Füme ve kahverengi renkleri olmak üzere iki çeşittir. Antirefle kaplama tercih edilmelidir. Yedek yada ikinci gözlük kullanmayı gerektirmediği için oldukça kullanışlı ve ekonomiktir. Yüksek numarası olupta güneş gözlüğü kullanamayan kişiler için ideal bir camdır. İçerde ve dışarda oldukça rahat kullanılabilir. Yüksek numaralar için inceltilmiş olarakta üretilmektedir. Multifocal ve bifocal olarakta transitions camlar mevcuttur.

Yani uzak yakın bir arada transitions ve antirefle kaplamalı %45  daha ince füme renkli bir cam hayal edin bakalım :) Hem uzak ve yakın numaraları aynı camda bulunacak hem transitions özelliği olacak bunun yanı sıra %45 ince ve antirefle kaplamalı olacak rengi de füme olacak :) Bir camdan başka ne isteyebiliriz ki?

Multifocal Camlar: Çok odaklı camlardır. Uzak ve yakın numaralarını tek camda bulundururlar. Camın üst kısmı uzak numaraları alt kısmı ise yakın numaralarını içerir. Uzaktan bakıldığı zaman normal bir cam gibi görünürler. Uzak gözlüğü kullanan bunun yanında yakın gözlüğünüde sık sık kullanmak zorunda olan kişiler için ideal bir camdır. Uzak ve yakın numaraları arasında geçiş mesafesi mevcuttur. Bu da göz uzak numaralardan yakın numaralarına geçerken bir uyumsuzluk olmamasını sağlar. Kullanımı rahattır. Dikkat edilmesi gereken bir kaç konu vardır. İlk dikkat etmemiz gereken montajdır. Pupilla mesafesi ve odak noktası mutlaka alınmalıdır. Çerçevesi geniş ise çok büyük problem olmaz ama çerçevesi küçük ise ona göre multifocal bir cam seçilmelidir.

''A'' firmasının ürettiği küçük çerçeveler için  ''B'' isminde multifokal(progresif) camlar vardır.

Aynı şekilde ''C'' isminde geniş çerçeveler için üretilmiş  multifocal camları da mevcuttur. İnceltilmiş, transitions, colormatik, antirefle kaplamalı çeşitleri vardır.

Bifocal Camlar: Multifocal camlardan farkı yakın numaralarının olduğu bölüm ekran şeklinde dışardan belli olacak şekildedir. Geçiş mesafesi yoktur. Progresif camlara göre ekonomiktir. Önce ki yıllarda çok kullanılan bir cam çeşididir.  
Multifocal ya da bifocal camlar iki gözlüğü de kullanmakta zorlanan kişiler için ideal birer camdırlar. Multifocal camlar tercih edilmeli ve kaplamalı olanlar seçilmelidir.

Optisyen İsmail UYAR